Giáo án Tin học lớp 9 năm học 2026-2027 - Bài 16. Thực hành: Lập chương trình máy tính (Tích hợp năng lực số và AI)

Nội dung tài liệu: Giáo án Tin học lớp 9 năm học 2026-2027 - Bài 16. Thực hành: Lập chương trình máy tính (Tích hợp năng lực số và AI)

1. Biên soạn: Lop9.edu.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Bước 3. Báo cáo và thảo luận Bước 3. Báo cáo và thảo luận GV dành 2 phút hỏi: “Nếu bỏ ask đầu tiên? HS chỉ dữ liệu chưa mới hoặc còn từ lượt trước; Điều kiện NOT(giờ 60) đúng khi điều kiện đúng khi nằm trong 1–60. nào?” Bước 4. Kết luận và nhận định Bước 4. Kết luận và nhận định GV chốt 1 phút: sau khi nhập hợp lệ mới đặt HS ghi điểm cần kiểm thêm về chữ/rỗng, không tgian_laodong = answer. Kiểm miền chưa thay tuyên bố chương trình đã chặn mọi dữ liệu sai. thế kiểm kiểu dữ liệu ở tiết 2. Đáp án và nội dung chốt Đầu vào: muc_luong, tgian_laodong; đầu ra: tien_luong; trung gian: tgian_dmuc, tgian_vuot, luong_dmuc, luong_vuot. Hỏi giờ trước; repeat until NOT(answer 60): hỏi lại; sau vòng lặp đặt tgian_laodong thành answer. Nhập 70 thì hỏi lại; nhập 40 thì kết thúc. Nếu 40 ngay lần đầu, thân lặp chạy 0 lần. Miền giờ gồm hai mốc 1 và 60. Giữ điều kiện answer 60 để hỏi lại; kiểm riêng bằng ca 1 giờ. Không đặt lại biến sai chỗ làm mất dữ liệu vừa nhập. Cách đánh giá: Bảy biến đủ và đúng vai trò; vết 70 → 40 và 40 đúng. Hỏi một HS về trường hợp thân lặp chạy 0 lần. Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Hoạt động 3. Ghép chương trình tính lương (20 phút) a) Mục tiêu: Lắp được chương trình hoàn chỉnh từ năm cụm lệnh và giải thích thứ tự. b) Nội dung và học liệu: Hình 16.2 và Phiếu 1. Mức lương m > 0; giờ h trong 1–60. Nếu h > 40 thì phần vượt h − 40, hệ số 1.5. Trong ô Scratch dùng dấu chấm. c) Sản phẩm: Chương trình tính lương; mỗi HS ghi phần mình thao tác, tệp B16-NhomXX- Luong.sb3.
2. Biên soạn: Lop9.edu.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Hình 16.2. Các cụm lệnh thành phần chưa xếp theo thứ tự chạy (SGK trang84). Xếp nhập→kiểm→rẽ nhánh→tính→xuất; không đọc theo vị trí trái/phải của ảnh. d) Tổ chức thực hiện Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ GV dùng 2 phút cho cặp xếp năm cụm: nhập HS dự đoán với mức 100, giờ 50: 40 giờ định mức lương → nhập/kiểm giờ → tách giờ → mức và 10 giờ vượt. tính tiền → xuất. Hỏi vì sao không xuất trước khi tính. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ GV bấm giờ hai lượt 8 phút: HS1 tạo biến, ghép HS kéo đủ khối, sửa tham số. HS2 kiểm ask của nhập và lặp giờ; HS2 ghép if–else, tính và xuất. HS1; HS1 kiểm phép nhân của HS2. Ghi phần Người kiểm đọc Phiếu 1, chỉ lỗi, không làm tự làm và kí xác nhận. thay. Bước 3. Báo cáo và thảo luận Bước 3. Báo cáo và thảo luận GV dành 1 phút chọn một cặp chỉ đường tính HS giải thích hai nhánh; nhánh không vượt phải khi giờ không quá 40 và khi vượt 40. đặt lại tgian_vuot thành 0 để không dùng giá trị cũ. Bước 4. Kết luận và nhận định Bước 4. Kết luận và nhận định GV chốt 1 phút thứ tự và cách lưu: File → Save HS lưu bản đầu; chưa đánh dấu hoàn thành chỉ to your computer, tên theo mã nhóm. Kiểm đủ vì chương trình chạy một lần. bộ dữ liệu ngay ở HĐ4.
3. Biên soạn: Lop9.edu.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh NLS TC2.3.4: từng HS ghép một phần có cấu trúc điều khiển, đối chiếu sơ đồ và giải thích dữ liệu đi qua cụm lệnh. Đáp án và nội dung chốt Nếu h > 40: tgian_dmuc = 40, tgian_vuot = h − 40; ngược lại: tgian_dmuc = h, tgian_vuot = 0. luong_dmuc = muc_luong × tgian_dmuc; luong_vuot = muc_luong × tgian_vuot × 1.5; tien_luon g = luong_dmuc + luong_vuot. Trong Scratch ghép hai phép nhân lồng đúng. Với mức 100, giờ 50: tổng tiền 4000+1500=5500 nghìn. Với giờ 40: lương vượt bằng 0, tổng 4000. Trong ô toán tử dùng 1.5, không nhập 1,5. Khi chạy lại phải tính lại cả bốn biến trung gian. Khi kiểm số thập phân, dùng say (join [Tiền lương (nghìn): ] [tien_luong]) để giữ đủ chữ số hiển thị; say trực tiếp số có thể làm tròn phần nhìn thấy. Cách đánh giá: Đạt khi đủ năm cụm, thứ tự đúng, hai nhánh đặt đủ biến và mỗi người có thao tác. GV kiểm trực tiếp; phần gỡ lỗi đánh giá ở hoạt động sau. Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Hoạt động 4. Chạy bộ thử và sửa lỗi mức lương (10 phút) a) Mục tiêu: Kiểm đúng và ngoài miền, ghi sai lệch và sửa dựa trên dữ liệu. b) Nội dung và học liệu: Phiếu 2 có sáu bộ Bảng 16.1 và các mốc giờ 0, 1, 61. Nhập từng trường theo lời hỏi; thử mức −100 để nhận ra thiếu điều kiện mức lương dương. c) Sản phẩm: Nhật kí có kết quả thực tế, lỗi/cách sửa và kết quả chạy lại; tệp đã sửa chỗ nhận mức lương âm. d) Tổ chức thực hiện Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ GV dùng 1 phút yêu cầu đọc cột mong đợi HS dự đoán trước khi chạy; để trống cột thực tế trước, chạy từ cờ xanh cho mỗi bộ. Hai HS chia nếu chưa kiểm. ba bộ mỗi người; bạn ghi kết quả. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ GV cho 5 phút chạy sáu bộ. Bộ 5 phải hỏi giờ HS sửa, thử −100 rồi 100; kiểm mức mới đã lại, bộ 6 phải hỏi mức lương lại. Nếu còn tính được cập nhật. Bước này chặn mức không lương âm, ghi lỗi; thêm ask và repeat until mức dương; chữ được xử lí ở tiết 2. lương dương, đặt lại biến sau mỗi ask. Bước 3. Báo cáo và thảo luận Bước 3. Báo cáo và thảo luận GV cho 3 phút thử giờ 0 → hỏi lại, giờ 1 → tiền HS thử lại chính bộ từng lỗi sau khi sửa; giữ vết 100, giờ 61 → hỏi lại. Mời cặp có lỗi hệ số hoặc lỗi ban đầu trong nhật kí. biến cũ nêu cách sửa.